༢་༡ སྐད་ཡིག་གི་བསླབ་གཞིའི་གཞི་རྩའི་ལམ་སྟོན། ༢༌༡་༡ སྐད་ཡིག་སློབ་སྦྱོང་གི་ཆོས་ཉིད། ཀ) སྐད་ཡིག་ནི་སྒྲིག་གཞི་ཡོད་པའི་མ་ལག་ཅིག་ཡིན། སྐད་ཡིག་ཞིབ་འཇུག་པ་ཚོས་སྐད་ཡིག་གི་གྲུབ་ཚུལ་སྐོར་ཚན་རིག་དང་མཐུན་པར་ཞིབ་འཇུག་བྱས་ཤིང། སྐད་ཡིག་ལས་བརྡ་སྤྲོད་རིག་པ་ཟུར་འདོན་གྱིས་དེའི་གྲུབ་ཚུལ་གྱི་ནང་གསེས་མ་ལག་མང་པོར་དབྱེ་ཡོད། སྒྲ་གདངས་ལྟ་བུ་ལ་མཚོན་ན་འཛམ་གླིང་འདིའི་སྐད་ཡིག་མང་ཆེ་བ་སྒྲའི་དབྱངས་རྟ་དང་སྒྲ་དྲག་ཞན་ལ་བརྟེན་ནས་སྒྲའི་འགྱུར་ཁུག་དང་སྙན་ལོས་སོགས་དབྱེ་བ་འབྱེད་པ་ཡིན། ཨིན་ཇི་ལྟ་བུར་མཚོན་ན་བརྗོད་པའི་སྒྲའི་མཐོ་དམན་གྱི་དབྱངས་རྟ་འཐེན་ཚུལ་བོད་སྐད་དང་མི་མཚུངས་ལ། བོད་སྐད་ལའང་སྙན་ངག་ཏུ་དཔའ་བའི་ཉམས་དང། དྲག་པོའི་ཉམས། སྙིང་རྗེའི་ཉམས་ལ་སོགས་བརྗོད་ཚིག་སྦྱོར་ཚུལ་གཞན་དང་མི་འདྲ་བར་ཡོད། དེ་བཞིན་སྐད་ཡིག་ལ་བྱེད་པ་པོའམ་མིང་དང། བྱ་ཚིག བྱ་བའི་ཡུལ་བཅས་བརྗོད་པའི་གོ་རིམ་སྒྲིག་ཚུལ་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ཡོད། སྐད་ཡིག་སོ་སོའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་སྐད་གཤིས་ལ་སྣང་མེད་ཀྱིས་བེད་སྤྱོད་གཏོང་ཐལ་བྱུང་ཚེ། མ་སྐད་དང་སྐད་ཡིག་གཉིས་པ་གཉིས་ཀར་དོ་ཕོག་གམ་གནོད་སྐྱོན་འབྱུང་ཞིང། སྤྱི་ཚོགས་ཁྲོད་སྐད་ཡིག་མ་དག་རྒྱུན་འབྱམས་ཡོང་བའི་གཞི་རྩ་གཙོ་བོ་ཞིག་སློབ་གྲྭའི་སྐད་ཡིག་སློབ་ཁྲིད་ལ་རག་ལས་ཡོད་པས། སྤྱི་ཚོགས་སྤྱི་དང་ཁྱད་པར་ཆགས་འཇིག་གི་སོ་མཚམས་སུ་ཡོད་པའི་བོད་མི་རིགས་ལ་གྱོང་གུད་ཚབས་ཆེན་འཕོག་གཞིར་སོང་དགེ་རྒན་དང་འབྲེལ་ཡོད་ཚང་མས་མཐོང་ཆེན་དང་ཐུགས་ཁུར་གནང་སྟེ། གཞི་རིམ་སློབ་མའི་སྐད་ཡིག་སློབ་ཁྲིད་ཀྱི་བརྒྱུད་རིམ་ཁྲོད་དགེ་རྒན་གྱིས་སློབ་ཕྲུག་གི་སྐད་ཆ་བཤད་སྐབས་གཟབ་ནན་གྱིས་ཉན་ཏེ་སྐད་ཡིག་སོ་སོའི་གྲུབ་ཚུལ་དང་གོ་རིམ་གཤིབ་བསྡུར་གྱི་སྒོ་ནས་གསལ་སྟོན་གནང་དགོས་པ་མ༌ཟད། སྐད་ཡིག་བཀོལ་སྤྱོད་ཀྱི་བརྒྱུད་རིམ་ཁྲོད་གསལ་དག་སྙན་གསུམ་གྱི་སྤུས་ཚད་དམ་འཛིན་ཡོང་ཐབས་སླད་དམིགས་བསལ་ཐུགས་སྣང་གནང་དགོས། ཁ) ཁ་སྐད་དང་ཡིག་སྐད། སྐད་དང་ཡི་གེ་གཉིས་ནི། འགྲོ་བ་མིའི་བརྡ་སྦྱོར་གྱི་བརྒྱུད་ལམ་མམ་རྣམ་པ་མི་འདྲ་བ་གཉིས་ཡིན། མིའི་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འཕེལ་རིམ༌ཁྲོད་ཡི་གེ་ནི་སྐད་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་ཞིང། སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་འཕེལ་འགྲོས་དབང་གིས་སྐད་དང་ཡི་གེ་གཉིས་ཀར་འཕོ་འགྱུར་འབྱུང་བཞིན་ཡོད༌པས། སྐད་ཡིག་གཉིས་ལས་གང་ཞིག་གཙོ་བོར་འཛིན་རྒྱུ་དང། གང་ཞིག་གང་གི་རྗེས་སུ་འབྲང་དགོས་མིན་ཐད་གནའ་དེང་གི་མཁས་པ༌རྣམས་ཀྱི་བཞེད་ཚུལ་མི་འདྲ་ཞིང། དེ་གཉིས་སོ་སོར་དགེ་སྐྱོན་གྱི་ཆ་མི་འདྲ་བ༌འབྱུང་བས་གདམ་ག་མ་ནོར་བ་བྱ་གལ་ཆེ། ཡི་གེ་སྐད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པ་ཨིན་ཇི་དང་རྒྱ་ཡིག་ལྟ་བུར། གནའ་བོའི་ཤུལ་བཞག་རིག་གནས་སྦྱོང་གོམས་ཐད་དཀའ་ངལ་འཕྲད་བཞིན་ཡོད་པ༌དང། སྐད་ཡི་གེའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་བོད་ཡིག་ལྟ་བུར་མཚོན་ན། ལོ་ངོ་སྟོང་ཕྲག་རིང་གི་ཤུལ་བཞག་རིག་གནས་སྦྱོང་གོམས་ཐད་དཀའ་ངལ་དེ་ཙམ་མ་མཆིས་ཀྱང། ཁ་སྐད་དང་ཡིག་སྐད་ཀྱི་བར་ཐག་གང་ཙམ་ཆེན་པོ་ཡོད་པས་ཡི་གེ་བཀོལ་སྤྱོད་ཐད་དཀའ་ངལ་འཕྲད་བཞིན་ཡོད། སྤྱིར་བཏང་ཡིག་སྐད་ཅེས་པ་བྲིས་རྩོམ་སྐད་ཡིག་ལ་ཟེར་ཞིང། དེ་ནི་བརྡ་དག་གི་སྒྲིག་ཁྲིམས་ཀྱི་རྒྱ་ལས་མ་བརྒལ་བར་ཞིབ་མོར་བརྟགས་ནས་བྲིས་པ་ཞིག་ཡིན་པས་དུས་ཡུན་རིང་པོར་ཉར་ཚགས་ཐུབ་པའི་དགེ་མཚན་ལྡན། ཁ་སྐད་དམ་ཁ་བཤད་སྐད་ཡིག་ནི། ཡུལ་དུས་གནས་སྟངས་ཀྱི་རྒྱུ་རྐྱེན་དབང་གིས་ (ཡིག་སྐད་དང་བསྡུར་ན་) དུས་ཡུན་ཐུང་ངུའི་ནང་འགྱུར་བའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཞིག་ཡིན། བོད་ནི་ས་རྒྱ་ཆེ་ཞིང་ལོ་རྒྱུས་ཡུན་རིང་ལྡན་པ། ས་གནས་སོ་སོའི་ཁོར་ཡུག་དང་དམིགས་བསལ་རང་བཞིན་ལ་བརྟེན་ནས་ཁ་སྐད་ཀྱི་རིགས་མང་དག་ཅིག་གྲུབ་ཡོད། འོན་ཀྱང། ཡིག་སྐད་དམ་བྲིས་རྩོམ་སྐད་ཡིག་ནི་གཅིག་གྱུར་ཡིན་པ་མ་ཟད། ལོ་ངོ་སྟོང་ལྷག་རིང་བརྒྱུད་འཛིན་དང་བདག་གཅེས་གང་ལེགས་བྱུང་ཡོད། བོད་ཀྱི་ཁ་སྐད་རྣམས་གཞི་རྒྱ་ཆེ་བའི་སྒོ་ནས་མདོ་དབུས་ཁམས་གསུམ་གྱི་སྐད་ལུགས་གསུམ་དུ་བསྡུས་ཆོག གོང་དུ་བརྗོད་པ་བཞིན། ཁ་སྐད་དང་ཡིག་སྐད་གཉིས་ཕན་ཚུན་གཅིག་ཕན་གཅིག་གྲོགས་ཡིན་པར་བརྟེན། ཕྱོགས་གཅིག་ནས་ཁ་སྐད་ལས་བྱུང་བའི་མིང་བརྡ་དང། རྩོམ་རིག༌རིག་གནས་ཀྱི་ལེགས་ཆ་བསྡུ་ལེན་གྱིས༌ཡིག་སྐད་ཀྱི་ནང་དོན་དང། བཀོལ་སྤྱོད། ཁྱབ༌ཁོངས་བཅས་རྒྱ་བསྐྱེད་བྱེད་པ་དང་ཆབས་ཅིག ཡིག་སྐད་ལ་སློབ་སྦྱོང་དང་བཀོལ་སྤྱོད་ཀྱི་སྤུས་ཚད་གོང་མཐོར་བཏང་བ་བརྒྱུད་ཁ་སྐད་ལ་སྣེ་ཁྲིད་དང་གཞོགས་འདེགས་བྱ་དགོས། […]
ལེའུ་དང་པོ། གཞི་རིམ་གོང་མའི
༡་༡ ངོ་སྤྲོད། གཞི་རིམ་གོང་མའི་ཤེས་ཡོན་ནི་རྨང་གཞིའི་ཤེས་ཡོན་འཐུས་ཚང་དུ་གཏོང་བ་དང་། ཆེད་ལས་ཀྱི་རྨང་གཞི་འཛུགས་སྐྲུན་བྱེད་པའི་དུས་རིམ་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན་པ་མ༌ཟད། གཞི་རིམ་ཤེས་ཡོན་གྱི་མཐའ་མཇུག་གི་གྲུབ་འབྲས་གདེང་འཇོག་བྱེད་པའི་དུས་རིམ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན༌གཤིས། གཞི་རིམ་གོང་མའི་དུས་སྐབས་དེས་སློབ་ཕྲུག་གི་མི་ཚེའི་ནང་ཆེས་གལ་འགངས་ཆེ་བའི་གནས་བབ་ཟིན་ཡོད་ལ། རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་གི་ཤེས་ཡོན་སྲིད་བྱུས་དང་ལམ་ལུགས་ཀྱི་གཞི་རྩའི་གྲུབ་འབྲས་སུའང་གྱུར་ཡོད། དེར་བརྟེན། གཞི་རིམ་གོང་མའི་དུས་སྐབས་ཀྱི་བསླབ་གཞིའི་རྩ་འཛིན་གཏན་འབེབས་བྱེད་སྐབས། བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་གཞི་རིམ༌ཤེས་ཡོན་སྲིད་བྱུས་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་ཡོན་གྱི་ངོ་བོ་དང། དགོས་པ། ངོས་འཛིན། དམིགས་ཡུལ༌བཅས་དམ་འཛིན་ཐོག གོང་གསལ་རྨང་གཞི༌གཉིས་ཀྱི་ཤེས་ཡོན་གཙོ་བོ་འཛིན་དགོས༌པ་ལས། འཚོ་ཐབས་སམ་ཁེ་སྤོགས་ཁོ་ན་དོན་གཉེར་དང། གཏད་སོ་མེད་པར་ཐོལ་རྒྱུག༌སོགས་བྱ་མི་རུང། དོན་དངོས་ཤེས་ཡོན་བརྒྱུད་སྤྲོད་བྱེད་སྐབས་ཀྱང་དོན་དངོས་དང་མཐུན་པ། ཕུགས་ལ་ཕན་པ། གནད་དུ་འཁེལ་བ། ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་ཡར་རྒྱས་ཡོང་བར་དོན་ཕན་ལྡན་པའི་ཐབས་བྱུས་དང་འཆར་གཞི་རིམ་པ༌བཟོ་འགོད་དང་ལག་བསྟར་བྱ་དགོས། འདིར་ནན་བཤད་བྱ་དགོས་པ་ཞིག་ནི། བསླབ་གཞིའི་རྩ་འཛིན་ནི་སློབ་གྲྭའི་ཤེས་ཡོན་སློབ་གསོའི་ཁ་ཕྱོགས་དང་ནང་དོན། ཐབས་ལམ་ཐད་ཀྱི་གཞི་རིམ་གྱི་རྩ་འཛིན་ཡིན་སྟབས། གཞི་རིམ་ཤེས་ཡོན་སྲིད་བྱུས་ཀྱི་མཚོན་རྟགས་གལ་ཆེ་ཤོས་དེ་ཆགས་ཡོད། དེར་བརྟེན། བཙན་བྱོལ་བོད་མིའི་སློབ་གྲྭ་གང་ཡིན་ཡང་ཤེས་ཡོན་སྲིད་བྱུས་ལག་བསྟར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་མེད་ནི། གཙོ་བོ་སྲིད་བྱུས་ཀྱི་དགོངས་དོན་འོག་གཏན་ལ་ཕབ་པའི་བསླབ་གཞིའི་རྩ་འཛིན་ལག་བསྟར་བྱེད་མིན་གྱིས་ཚད་འཇལ་དགོས་པ་ཡིན། ༡་༢ བསླབ་གཞིའི་རྩ་འཛིན་གྱི་གལ་གནད། གཞི་རིམ་སློབ་གྲྭའི་བསླབ་གཞིའི་ནང་དོན་དང་སློབ་ཁྲིད་ཀྱི་ལག་ལེན་ཐད་དམིགས་བསལ་ཐུགས་སྣང་བྱ་དགོས་པའི་དོན་ཚན་ཁག་ཅིག་བཀོད་པ་གཤམ་གསལ། གཞི་རིམ་གོང་མའི་བསླབ་གཞིའི་ནང་དོན་སློབ་གྲྭའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་མི་ཚེ་དང་འབྲེལ་དགོས་པ། སློབ་སྦྱོང་ནི་ཤེས་རྒྱ་བསྐྱེད་ཐབས་ཙམ་ལས་ལྡོག་སྟེ་ཉམས་ལེན་དངོས་ལ་འཇུག་པའི་བརྒྱུད་རིམ་ཞིག་ཡིན། གཞི་རིམ་གོང་མའི་དམིགས་ཡུལ་གཙོ་བོ་ནི་ཡིག་རྒྱུགས་འཕྲོད་ཐབས་ཙམ་མ་ཡིན་པར། སློབ་ཕྲུག་རྣམས་ཕྱོགས་ཡོངས་ནས་འཚར་ལོངས་དང་འཕེལ་རྒྱས་ཡོང་བར་བྱས་ཏེ། ཆེད་ལས་ཀྱི་རྨང་གཞི་དང་བསམ་སྤྱོད་ཀྱི་རང་དབང་ལྡན་པའི་བོད་ཀྱི་མི་རབས་གསར་པ་བསྐྱེད་བསྲིང་བྱ་རྒྱུ་དེ་ཡིན། གཞི་རིམ་གོང་མའི་འཛིན་རིམ་བཅུ་གཅིག་པ་ནས་ཆེད་ལས་རིག་ཚན་གདམ་གསེས་བྱ་དགོས་སྟབས། འཛིན་རིམ་དགུ་པ་དང་བཅུ་པ་གཉིས་ནི་སློབ་ཕྲུག་གི་རྨང་གཞིའི་ཤེས་བྱ་སྲ་བརྟན་དང་འཐུས་ཚང་གཏོང་བའི་དུས་རིམ་གལ་ཆེ་ཤོས་དེ་ཡིན་ཞིང། སྐབས་འདིར་སློབ་ཕྲུག་རྣམས་ལ་སྤུས་ཚད་ལྡན་པའི་ཤེས་ཡོན་སྤྲོད་པ་དང་ཆབས་ཅིག ཁོང་ཚོར་རིགས་གཅིག་རྐང་འཛིན་གྱི་སློབ་སྦྱོང་ལ་ཞུགས་པའི་ཀུན་སློང་བསྐྱེད་བསྲིང་དང། མི་ཚེ་ཧྲིལ་པོར་བསླབ་པ་མཐའ་འཁྱོལ་ཡོང་བའི་ཆོད་སེམས་འཛུགས་ཐབས་བྱ་རྒྱུ་ཧ་ཅང་གལ། གཞི་རིམ་སློབ་མའི་ཤེས་ཡོན་གྱི་གཞི་རྩ་ནི་བཟང་སྤྱོད་ཡིན། སློབ་སྦྱོང་གི་གྲུབ་འབྲས་གང་ཡིན་ཡང་བཟང་སྤྱོད་དང་འབྲེལ་ཚེ་གཞི་ནས་དོན་སྙིང་ལྡན་པ་ཡིན། བཟང་སྤྱོད་ཀྱི་རྩ་བ་མེད་པའི་ཤེས་ཡོན་གྱིས་རང་གཞན་གཉིས་ཀར་དོན་དམ་གྱི་ཕན་བདེ་བསྐྲུན་མི་ཐུབ། གོང་གསལ་དོན་གནད་ཁག་གི་ཐོག བསླབ་གཞིའི་རྩ་འཛིན་གྱིས་གཞི་རིམ་ཤེས་ཡོན་སྲིད་བྱུས་ཀྱི་དགོངས་དོན་འོག་ད་ཡོད་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་གནས་སྟངས་ལ་བལྟོས་ནས་ད་ལྟའི་དཀའ་ངལ་ལ་བསམ་གཞིག་དང། མ་འོངས་པའི་འཕེལ་རིམ་ལ༌མིག་རྒྱང་རིང་པོས་གཟིགས་ཏེ་བསླབ་བྱའི་ནང་དོན་དང་ཚད་རིམ། སྤུས་ཚད་བཅས་གཏན་འབེབས་བྱས་པ་བརྒྱུད་རང་གཞན་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་དགོས་མཁོ་སྐོང་ཐུབ་པ་བྱ་དགོས། སྐབས་འདིར་གལ་ཆེ་ཤོས་ཤིག་ནི་སློབ་ཕྲུག་རྣམས་སྤོབས་པ་དང་ཆེ་མཐོང་ལྡན་པའི་སྒོ་ནས་སློབ་སྦྱོང་བྱེད་པའི་ཁོར་ཡུག་ཅིག་བསྐྲུན་ཐབས་བྱས་ཏེ། དགེ་རྒན་དང་། ཕ་མ། ཁྱིམ་ཚང། སློབ་གྲྭ༌བཅས་སྤྱི་ཚོགས་ཁྱོན་ཡོངས་ནས་ཕྲུ་གུའི་སེམས་ཚོར་དང་འཆར་སྣང་ལ་བརྩི་མཐོང་བྱེད་པའི་སྒོ་ནས་རྒྱབ་སྐྱོར་དང༌ལམ་སྟོན་ཡོང་ཐབས་བྱེད་དགོས། གཞི་རིམ་གོང་མའི་སློབ་ཕྲུག་ལ་མཚོན་ན། ན་ཚོད་དང་བསམ་བློ་གང་ཅིའི་ཆ་ནས་བྱིས་པ་ནས་ན་གཞོན་གྱི་དུས་སྐབས་སུ་འཚར་ལོངས་བྱེད་བཞིན་པའི་བར་བརྒལ་གྱི་དུས་སྐབས་ཤིག་ཡིན་པས། ཁོང་ཚོའི་མོས་འདུན་དང༌། […]
༧། བོད་ཀྱི་བརྡའི་བསྟན་བཅོས་
༄༅། །བོད་ཀྱི་བརྡའི་བསྟན་བཅོས་ལེགས་པར་བཤད་པ་རིན་པོ་ཆེའི་ཟ་མ་ཏོག་བཀོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ།། ཞ་ལུ་ལོ་ཙཱ་བ་རིན་ཆེན་ཆོས་སྐྱོང་བཟང་པོ།(༡༤༤༡-༡༥༢༧) ༄༅། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། སུབྷཱཥིཏ་རཏྣ་ཀརཎྜབྱཱུཧ་ནཱམ་བྷོཊསྱ་སངྐེཏ་ཤཱ་སྟྲ། བོད་སྐད་དུ། བོད་ཀྱི་བརྡའི་བསྟན་བཅོས་ལེགས་པར་བཤད་པ་
༡༠། བོད་ཀྱི་བརྡའི་རྣམ་གཞག་ཉ
༄༅། །བོད་ཀྱི་བརྡའི་རྣམ་གཞག་ཉུང་ངུར་བསྡུས་པ་སྨྲ་བའི་སྒྲོན་མེ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ།། བྲ་ཏི་རིན་ཆེན་དོན་གྲུབ།(?) ཐོག་མར་དགེ་བ་ཀླད་ཀྱི་དོན། ༄༅། །ཨོཾ་སྭསྟི་སིདྡྷཾ། བླ་མ་རྗེ་བཙུན་མཁྱེན་པའི་གཏེར་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །སྨྲ་བ་ཀུན་ལས་རྣམ་རྒྱལ་བའི། །སྨྲ་མཆོག་གཙོ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཏེ།
༡༤། དག་ཡིག་མཁས་པའི་འབྱུང་གན
དག་ཡིག་མཁས་པའི་འབྱུང་གནས་ལས་བརྡ་གསར་རྙིང་གི་སྐོར་བཞུགས་སོ། ། ལྕང་སྐྱ་རོལ་པའི་རྡོ་རྗེ།(༡༧༢༠-༡༧༨༦) ཐོག་མར་དགེ་བ་ཀླད་ཀྱི་དོན། དག་ཡིག་མཁས་པའི་འབྱུང་གནས་ཞེས་བྱ་བ་ལས་བརྡ་གསར་རྙིང་གི་སྐོར་བཞུགས་སོ། ། བར་དུ་དགེ་བ་གཞུང་གི་དོན། གཉིས་པ་ཐུན་མོང་ལ་མཁོ་བ་
༡༥། ཡི་གེའི་ཐོབ་ཐང་ཉེར་མཁོ་
༄༅། །ཡི་གེའི་ཐོབ་ཐང་ཉེར་མཁོ་རབ་གསལ་ཞེས་བྱ་བ་བཞུགས་སོ།། ཨ་ཀྱཱ་ཡོངས་འཛིན་བློ་བཟང་དོན་གྲུབ། (༡༧༤༠ – ༡༨༢༧) ༄༅། །ན་མོ་གུ་རུ་ཝེ། རྒྱལ་ཀུན་ཡབ་གཅིག་མཁྱེན་པའི་གཏེར། །ངག་དབང་ལྷ་མོ་དབྱངས་ཅན་མ། ། བདག་སྙིང་པདྨའི་དབུས་བཞུགས་ཏེ། །ཐོགས་མེད་སྨྲ་བའི་སྤོབས་པ་སྩོལ།
